StawyJak leczyć ból stawów?

1. Bez ruchu ani rusz. Ćwiczenia usprawniają stawy i pozwalają dłu­żej zachować ich sprawność. Sta­wom służą szybkie spacery, ćwicze­nia w wodzie (pływanie lub brodze­nie), ćwiczenia rozciągające, wyko­nywane podczas ciepłej kąpieli lub pod prysznicem. Gimnastyka, naj­lepiej pod kontrolą rehabilitanta, jest konieczna nawet wtedy, kiedy stawy utraciły dawną sprawność.
2. Licz kalorie. Każdy kilogram nadwagi to zbędne obciążenie dla stawów. Dlatego nie dopuszczaj do nadwagi ani otyłości.
3. Jedz zdrowo. Aby stawy i kości mogły dobrze funkcjonować, potrzebują produktów bogatych w białko (dostarczają ich np. soja, chude mięso), witamin A, B i D (obecnych w warzywach, owocach, rybach, mleku i jego przetworach), potasu (zawierają go np. pomido­ry, ziemniaki w mundurkach), wap­nia (mleko i jego przetwory, sardyn­ki) oraz żelaza (np. wątróbka).
4. Unikaj przeciążania stawów. Bieganie, zwłaszcza po twardym podłożu i w nieodpowiednim obu­wiu, chodzenie po schodach, spor­ty ekstremalne lub nadmiernie ob­ciążające stawy, a także noszenie dużych ciężarów to ogromny wysi­łek dla naszych stawów.
5. Nie lekceważ urazów. Kontuzje, nawet przebyte w młodości, zwięk­szają ryzyko zmian zwyrodnieniowych. Urazy należy leczyć do koń­ca, a wszelkie wady postawy trze­ba bardzo wcześnie korygować.
6. Noś wygodne obuwie. Najwięk­szym wrogiem stawów są buty na wysokim obcasie, dlatego zarezerwuj je na specjalne okazje. Na co dzień zaopatrz się w obuwie na wy­godnej, elastycznej podeszwie, któ­ra amortyzuje wstrząsy powstałe w czasie stąpania.
7. Zadbaj o ergonomię w miejscu pracy i w domu. Meble i inne sprzęty powinny mieć odpowiednią wielkość i znajdować się na takiej wysokości, żeby korzystanie z nich pozwalało na zachowanie właści­wej, wygodnej pozycji ciała.
8. Zachowuj równowagę kwasowo-zasadową w organizmie, gdyż to zmniejsza ryzyko chorób reuma­tycznych i łagodzi ich przebieg. Co to znaczy? Otóż produkty, które je­my, są kwaso- albo zasadotwórcze. Stan równowagi osiągamy, gdy 80% spożywanych przez nas po­karmów ma charakter zasadotwórczy. Należą do nich: ryby, produkty zbożowe, warzywa, owoce, chude mięso i produkty mleczne.
9. Dźwigaj z głową. Nigdy nie podnoś ciężkich przedmiotów na prostych nogach. Zawsze wykonuj przy tym lekki przysiad.
10. Unikaj przygodnego seksu. Choć brzmi to zaskakująco, choro­by reumatyczne mogą mieć z nim związek. Jak wynika z badań Insty­tutu Reumatologii w Warszawie, jedną z przyczyn chorób reuma­tycznych, dokładniej reaktywnego zapalenia stawów, może być chlamydia, bakteria, którą można się zarazić podczas kontaktu seksual­nego. Przestraja ona układ immu­nologiczny w taki sposób, że zaczy­na on niszczyć stawy i kręgosłup.
11. Lecz cukrzycę, a także wszyst­kie inne choroby, również zaburze­nia hormonalne, które predysponu­ją do szybszych zmian zwyrodnie­niowych w stawach.
12. Bądź czujna. Gdy tylko za­uważysz niepokojące objawy (ból, strzykanie w kościach), zgłoś to specjaliście (ortopedzie, reuma­tologowi, rehabilitantowi). Gdy roz­pozna chorobę zwyrodnieniową stawów, stosuj się do jego zaleceń.

Przyczyny występowania bólu stawów mogą być bardzo różne, najczęściej jednak są trojakiego pochodzenia : zapalenie, przy którym mamy do czynienia z obrzękiem stawu; często towarzyszy temu jeszcze wytworzenie du­żych ilości płynu w przestrzeni stawowej, co prowadzi do podrażnienia zakończeń nerwowych w maziówce i torebce stawowej; podrażnienie, które może być wynikiem rozluźnienia struktur tworzących staw (niestabilność stawu); degeneracja, będącą skutkiem urazu lub starzenia się, albo obu tych czynników jednocześnie. Bóle stawowe mogą powstać na skutek dolegliwości samych stawów, bolesnego naciągnięcia mięśni, połączonego lub też wywołanego przez nerwy. Kiedy bóle te są tak intensywne, że poruszanie stawem staje się wręcz niemożliwe, to mamy do czynienia ze stanem zapalnym stawów.

„Reumatyzm” to słowo kojarzące się zazwyczaj z bólami kości i stawów, czyli potocznie zwanym „łamaniem w ko­ściach”. Jest jednak pojęciem na tyle ogólnym, że współcze­sna medycyna nie stosuje go do określenia choroby, a jako określenie różnego rodzaju przewlekłych dolegliwości stawów, a także otaczających go mięśni i kości. Do chorób reumatycznych zaliczane są wszystkie te, w których dochodzi do zniszczenia tkanek układu ruchu - powstałych na sku­tek przewlekłych procesów zapalnych toczących się właśnie w tych strukturach. W stawach i otaczających je mięśniach i kościach pojawić się mogą ogniska zapalne, prowadzące do uszkodzeń narządów ruchu, wywołujące bóle, sztywność, upośledzenia ruchomości, wysięki czy obrzęki. Warto więc pamiętać, że nie można chorować na reuma­tyzm, tylko na konkretne schorzenie z grup reumatycznych, a sam „reumatyzm” to jakby worek, do którego wrzucamy wszystkie dolegliwości typu : „strzyka”, „łamie”, „rwie”.

Jak działa? Krioterapia to terapia zimnem. Znajduje zastosowanie w terapii jako kuracja miejscowa, ogólna (obniżanie temperatury całego ciała) oraz tzw. kriochirurgia, stosowana do nieodwracalnego niszczenia chorych tkanek. Pod wpływem zimna naczynia krwionośne kurczą się, zmniejsza się więc dopływ krwi do ochładzanego miejsca, mięśnie rozluźniają się, metabolizm zostaje spowolniony, a stany zapalne zahamowane. Stosuje się zimną wodę (hydroterapia), lód, okłady żelowe, niekiedy gaz chłodzący czy nadmuch zimnego powietrza. Wykazano, że najlepsze wyniki w łagodzeniu objawów bólowych zimnem otrzymuje się poprzez zastosowanie krótkich seansów krioterapii z dość znacznym obniżeniem temperatury skóry. W leczeniu reumatycznych schorzeń stawowych ma również znaczenie ochładzanie całego ciała w specjalnych kriokomorach 120′C. Udowodniono, że krioterapia ma pozytywny wpływ na układ immunologiczny. Dla kogo? Krioterapię stosuje się w chorobach reumatycznych i zwyrodnieniowych stawów, zapaleniach ścięgien, torebek stawowych. Zimno odgrywa istotną rolę w pomocniczym leczeniu ostrych stanów zapalnych i bólowych - posiada działanie przeciwbólowe, przeciwobrzękowe i przeciwzapalne. Leczenia zimnem nie wdraża się z kolei w przypadku schorzeń przewlekłych, przy towarzyszącym zespole Raynauda, czyli zaburzeniach cyrkulacji krwi głównie w obrębie palców, nosa oraz uszu, jak również przy poważnych schorzeniach układu krążenia i zapaleniu pęcherza moczowego i nerek.

Jak działa? Peloidy to nic innego jak popularne w polskich uzdrowiskach borowiny, a więc naturalny torf leczniczy bogaty w składniki organiczne (bituminy, pektyny, kwasy humusowe), enzymy oraz sole mineralne (siarczany magnezu i potasu, związki żelaza, wapnia i glinu). Cechą, która pozwala na stosowanie ich w celach wywołania miejscowego lub uogólnionego przegrzania, jest duża pojemność cieplna i słabe przewodnictwo - innymi słowy, po wstępnym ogrzaniu i położeniu na skórze, długo pozostają ciepłe. Przy stosowaniu borowin, mimo iż pacjent nie czuje dyskomfortu (okład jest jedynie przyjemnie ciepły), tkanki ulegają silnemu przegrzaniu, wywoływany jest tym samym silny efekt terapeutyczny. Miejscowe działanie cieplne staje się przyczyną wystąpienia wzrostu metabolizmu tkankowego. Zostają pobudzone procesy, które powodują zwalczanie stanu zapalnego. Dzięki zintensyfikowanemu przepływowi krwi i limfy wszelkie toksyny i uboczne produkty przemiany materii zostają niejako wymyte z leczonego obszaru. Technika wykonywania zabiegu jest prosta i mało obciążająca dla chorego. Zazwyczaj jest to kąpiel lub okłady borowinowe. Nie poleca się przyjmowania kąpieli bezpośrednio po posiłku oraz w przypadku zmęczenia. Dla kogo? Zalecana między innymi w chorobach reumatycznych, stanach pourazowych, przewlekłym zapaleniu kości oraz przy porażeniach i niedowładach wiotkich mięśni, obrzękach po stłuczeniach, złamaniach, operacjach ortopedycznych lub wysiłku fizycznym, nerwobólach i zespołach bólowych w przebiegu choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa.